“Mijn burn-out voelde als falen, maar ik leerde het te zien als een kans”

Met veel enthousiasme werkte maatschappelijk werker Cecil Van Acker voor het OCMW Antwerpen als eerstelijnsmedewerker. Maar het was een job die ook veel vroeg van haar. Het werd na verloop van tijd zelfs zo intens, dat een burn-out onafwendbaar bleek. Het raakte Cecil hard, al bleef ze niet bij de pakken zitten. Naast psychotherapie startte ze ook met loopbaanbegeleiding, in de hoop op een carrièreswitch. Het resultaat verraste haar.

Het was begin 2013 toen Cecil moest aanvaarden dat ze aan een burn-out leed. “Die aanvaarding duurde lang, want ik moest van mezelf altijd alles aankunnen. Psychotherapie heeft mij bij dat proces geholpen. Daar ging ik elke week de harde confrontatie met mezelf aan. Ik moest mij voor een stuk terug heruitvinden. Alles wat ik gewoon was om op terug te vallen, was weg.”

Getuigenis_loopbaanbegeleiding_burnout_Cecile_koenbroos

Een vriendin die aan een carrièreswitch bezig was, vertelde aan over Cecil loopbaanbegeleiding. “Blijkbaar deed ze dat bij Werk met Zin. Ik volgde niet veel later een infoavond. Er zaten veel mensen rond de tafel met de verwachting dat Werk met Zin voor hen een nieuwe carrière zou verzinnen. Ik zat er echter om te horen of ze mij konden helpen om een andere richting te zoeken. Als eerstelijnsmedewerker bij het OCMW Antwerpen ving ik bijvoorbeeld mensen op die uit hun huis waren gezet of geen eten meer hadden. Dat was zo intens, dat ik het niet meer zag zitten om zoiets terug opnieuw te doen. Misschien nog wel hulpverlening, misschien ook niet. Ik wist niet meer wat ik wilde of kon.”

Zoektocht naar rode draad van het leven

Tijdens de eerste sessies bij Werk met Zin bracht Cecil haar sterktes en zwaktes in kaart. “Op een heel ludieke manier stond ik met mijn coach Chris stil bij mijn interesses, mijn sterke en minder sterke kanten. Het was bijna spelenderwijs en los van wat je ermee zou doen. Op die manier had ik het nog nooit bekeken. Dat was een hele fijne ontdekkingstocht. We schreven alles op grote slides en zo af en toe neem ik die er nog eens bij om te zien of ik de rode draad nog volg. Eigenlijk hebben ze mij geholpen om mijn persoonlijke rode draad terug te vinden.”

Cecil wilde terug een evenwicht vinden in haar beroep en waarvoor ze interesses en passies heeft. “Ik studeerde af aan de kunsthumaniora. Om verschillende redenen ben ik daar professioneel niet in verder gegaan. Maar het kunstzinnige zit zeker nog in mij. Ik deed er niet zo heel veel meer mee, maar na de burn-out begon ik wel terug met schilderen. Ik leerde de dingen zoeken die energie gaven in plaats van die energie wegnamen. Of ik dat ook beroepsmatig zou kunnen doen, was een vraagteken. Om er een carrière van te maken, was het toch wat te laat. Nu heb ik thuis een atelier ingericht en speel ik terug piano. Chris liet mij voor een stuk inzien dat mijn passies een plaats verdienen in mijn privé-leven, ook al heb ik niet de ambitie om er mijn beroep van te maken.”

Niet perfectionistisch, maar zorgvuldig

“Wat confronterend was? Mijn perfectionisme. Ik ben toch meer dan ik besefte iemand die graag controle over de zaken heeft. En dat vond ik een hele moeilijke. Hoe moet je daarmee omgaan? Ik heb dat verder opgenomen met mijn psycholoog. Eigenlijk is het daar dat ik heb leren herformuleren naar ‘zorgvuldigheid’ in plaats van perfectionisme, wat toch een negatieve bijklank heeft. Zorgvuldigheid kon ik beter aanvaarden. Daarna was er terug ruimte om erover te babbelen bij Werk met Zin. Al was het niet altijd eenvoudig. Ik heb wel eens gehuild tijdens de begeleiding. Die emotie mocht er gelukkig zijn. Het was vaak bij de confrontatie met dingen waar ik niet meer tegen wou vechten. Chris leerde mij manieren om ermee om te gaan of de dingen die mij een zwakte leken, te bekijken als een sterk punt. Ik leerde in te zien dat ik ben wie ik ben. Dat besef, gaf mij zuurstof.

“Eigenlijk, als je in een burn-out zit, ben je eerst bezig met het emotioneel stuk en pas daarna ga je nadenken over wat nu en hierna. Het is in dat proces dat ik samen met Chris merkte hoe dat meer vorm begon te krijgen. Ik heb een aantal irrealistische verwachtingen van mijn lijstje kunnen halen, zonder het definitief te schrappen. Zeggen dat ik kunstschilder of pianiste wil worden, kan ik emotioneel wel willen, want dat is het eerste stuk dat aan bod komt. En dan moet ik het toetsen aan de realiteit. Ik merkte dat dit beter en beter ging.”

Terug bij startpunt

Tegen de verwachting was een carrièreswitch niet meteen aan de orde voor Cecil. Tijdens de begeleiding bleek dat haar sterktes aansloten bij een job in de hulpverlening. “Ik kwam terug uit bij het startpunt en dat vond ik ook heel confronterend. De angst voor een terugval was heel groot. Ik had nooit gedacht dat ik dit terug te boven zou komen. Toch merkte ik dat ik veel verder stond in het proces dan in het begin van de burn-out. De angst nam ik verder op bij de psycholoog, wat mij hielp om verder te gaan bij Werk met Zin. Mits een aantal voorwaarden kon ik uiteindelijk wel openstaan voor terug een job in de hulpverlening. Door de burn-out werd ik kritischer. Het was duidelijk dat ik bij mijn essentie moest blijven.

Cecil zag in dat haar communicatie met mensen een heel belangrijk werkingsmiddel is. “Met mensen in gesprek gaan, doorvragen, heel duidelijk uitleggen waarom iets gebeurd is of niet, de dingen benoemen. In mijn laatste job kwam ik voor negentig procent in aanraking met mensen uit andere landen die amper Nederlands, Frans of Engels spraken. Dus ik botste op de dingen waar ik niet sterk ik ben. Ik vond dat een immense frustratie. Mensen werden kwaad op mij omdat ze hoorden dat ze dingen niet kregen, maar waarom en hoe, dat kon ik niet uitleggen. Dat kwam zo persoonlijk binnen, dat ik er op termijn gedegouteerd van werd. De voorwaarde was dus dat ik met mensen moest kunnen praten, ongeacht van waar ze komen of wat hun bagage is. Wederzijds respect was een ander belangrijk punt. Ik moet de nodig ondersteuning krijgen van iemand voor wie ik respect kan hebben. Een goede omkadering vind ik erg belangrijk en dit miste ik soms. Momenteel is die er wel en dat is wel fijn. Veiligheid is nog een andere voorwaarde. Al is dat iets waar je ook zelf in moet investeren.”

Met klein hart terug begonnen

Met de voorwaarden die Cecil vooropstelde, stapte ze naar haar werkgever. Niet dat ze meteen terug aan de slag wilde, maar om duidelijk te maken dat ze niet meer naar haar huidige functie wilde terugkeren. “Zo konden ze op zijn minst vervanging zoeken. Ik wilde op die manier toch nog een teamplayer blijven. Ik kreeg te horen dat er niet meteen een andere job was. Er volgde een lange stilte. Op een bepaald moment belde een oud diensthoofd mij op omdat ze iemand zochten voor een functie die ik vroeger al eens had gedaan. Ze waren toen tevreden over mij en ze vroegen of ik niet geïnteresseerd was om terug te komen. Met een klein hartje ben ik daar begonnen. Eerst halve dagen gedurende een aantal maanden. Nu werk ik vier-vijfde. Fulltime werken doe ik niet meer. Ik wil meer tijd spenderen met zaken die ik ook belangrijk vind.”

“Ondertussen ben ik nog wel in begeleiding bij een psycholoog, maar slechts om de zes weken. Ik ontdekte dat ik op een andere manier moet omgaan met bepaalde situaties. Het is zoals balanceren op een slappe koord. Sommige situaties ben je nog niet gewoon. Het is nu aan mij om een manier te vinden om daarmee om te gaan. Ik voel nu mijn grenzen beter aan dan voor de burn-out. Hoe ermee omgaan wanneer er iemand tot die grens komt, daar heb ik nog begeleiding voor nodig.”

Mee aan het stuur

“De relatie met Chris? De eerste keer was ik niet zeker of we gingen matchen als persoon, maar net doordat ze mij het ritme liet bepalen, vond ik dat eigenlijk een verademing. Ze is een warm persoon. Ik kreeg niets opgedrongen en had nooit het gevoel dat iemand iets in mijn plaats deed. Ik zat mee aan het stuur en dat gaf een heel ondersteunend gevoel. Ik kreeg ook veel begrip en respect. Het eerste jaar dat je een burn-out hebt, ben je beschaamd. Je durft het aan niemand te zeggen. Het voelt als een falen tegenover jezelf, anderen en de maatschappij. Ik had schrik om mij kwetsbaar op te stellen. Maar die schrik was ongegrond. Chris gaf mij nooit het gevoel dat ik gefaald had. Integendeel. Ze gaf mij net het gevoel dat het sterk was om er bij stil te durven staan. Ik verwachtte eigenlijk een carrièreswitch, maar ze heeft mij geholpen om terug achter een job in de hulpverlening te staan. Het is iets essentieels wat we samen hebben gedaan.”